Архивы рубрики ‘на марийском языке’

Эх, мода, мода…

Тÿняште кажне еҥын сай тыланымашыже уло. Кажныже чапле, мотор да сылне лийнеже, мода деч вараш кодмыжо огеш шукто. Ожно, латвич ияшем годым, кеҥеж каникулышто чÿчÿ Ташкент ола гыч пöлеклан джинс материалым кондыш. Мыйже куанымем дене чÿчÿлан таум ыштышым да ательеште клёшым ургыктем, маньым. Чÿчÿн ÿдыржö, тидым колын, ачажлан рушла пелештыш: «Па-ап, сейчас клёш не в […]

Шакше мут деч порылыкым ит вучо

Кушко ит ончал, мемнан коклаште чыла вереат вурседылше-влакым ужаш лиеш. Айдеме сыра да лишыл еҥжым «кушко кÿлеш» колта. Тиде уда койыш пашаштат, ешыштат, йÿмашыштат, армийыштат озалана. «Тыглай мут дене вольыклан кычкырен ойлет гын, тудо нимомат ок умыло», — манеш вольык ончышо. «Аҥыра салтаклан тыглай умылтараш ок лий, аватмут дене каласет гын, вашке умыла», — вашеш […]

Ынде «Юзо пасулан» черет шуын

Тÿҥалтыш жапыште «Юзо пасу» передача чонемлан пеш кумылло чучеш ыле. Теве ынде лу ий годсек, манаш лиеш, тиде передача деке йÿкшенам. Ондак, Владислав Листьев Леонид Якубовичлан шке паша вержым пуымыж годым, изиш шÿлыкаҥынам ыле. Шуко-шагал жап ыш эрте, тиде вÿдышыланат тунемна: Леонид Якубович чыла элналан чонеш пижше еҥ семын палдырныш. Тудлан тÿрлö-тÿрлö костюмым чияш конден […]

Уда койыш дене чеверласена

Тамакым шупшшо ятыр еҥ тыгай уда койыш дене чеверласынеже. Тидым ышташ кок рецептым темлем. Тышеч шуко каҥашыжым шке кучылтынам. 13 ий тамакым шупшым, кечеш ик пачке, южгунам пачкат пеле пыта ыле. Вич-куд гана шупшмым шоленам. Мыйын шонымаште, товатмутым еҥ-влаклан ойлыман огыл. Ойлымо годым кӧргӧ шӱлышын вийже пыта. Лучо шкаланет да Юмылан гына мутым каласе. Тений […]

Тамак нерген туштан ой

Шукерте ожно, кунам Арменийыш мӱндыр элла гыч тамакым кондаш веле тӱҥалыныт,  Арарат курык лишне поро да ушан ик шоҥго илен. Аҥыртарыше кушкыл тудлан вигак келшен огыл, садлан еҥ-влакланат тудын дене пайдаланаш огеш кўл манын ойлен. Икана шоҥго ужын: шке сатуштым шарен оптышо пелыл купеч-влак йыр шуко калык погынен. «Юмын лышташ, юмын лышташ! Чыла чер деч […]

Мут-влакым шымлен ончалаш гын…

Ойлат, пуйто икымше айдеме-влак Адам ден Ева лӱман лийыныт. Чынакак тиде тыге лийын але уке, каласаш йӧсӧ. Йылмызе да мутым шымлыше-влак коклаште тӱрлӧ гипотеза уло. Эше ойлат, пуйто акрет пагыт годым тӱняште ик йылме веле лийын. Кок еҥ гыч айдеме тукым тӱҥалын гын, очыни, тидлан вашке ӱшанаш лиеш, молан манаш гын, кок еҥ икте-весыж дене […]

Поэтын талантше — калыкын поянлыкше

Шукерте огыл кумдан палыме марий поэт В.Регеж-Гороховын «Сад» сборникше дене палыме лийна. В.Регеж-Горохов чынакат уста мутмастар улмаш. Тиде книгаш почеламут ден йомак да легенда-влакым пуртымо. Книгаже йочасадыш коштшо да школышто тунемше йоча-влаклан пӧлеклалтын. Мемнан шонымаште, книга кугыеҥ-влакланат пайдале.

Йорло поян руш йылме

Российыште илымыланна кӧра руш йылмым изинекак йӧраташ логалын. Руш йылме деч посна нигушко каяш, нигӧ дене ойласаш. Руш йылме марий йылме деч ятырлан поян, садлан тиде шот дене, шонена, нигӧ ӱчашаш ок тӱҥал. Пытартыш жапыште марий йылмышке шуко у мут-влак пуреныт. Мутерышке у мутым пуртымо годым шкенан йылмына денак пайдаланаш тыршена.

О.Шаймарданов дене вашлиймаш

Декабрь тылзе мучашыште корнына Мишкан районысо Чорай ялышке почылтын ыле. Вигак каласена, ял мыланна келшыш. Кажне тунемше, изижге-кугужге, шкеныштым сай могыр гыч ончыктышт. Тыште йот еҥ дене чылан саламлалташ йӧратат улмаш. Корно ыҥгай клубышкат пурен лекна. Тушто клуб вуйлатыше Сара ден Рита пашаеҥже мемнам поро кумылын вашлийыч, мӱндыр вел гыч толшо уна-влакым вучымо семын мемнам […]

Вячеслав Абукаев-Эмгакым порын шарналтена

  «Марий Элын калык писательже, Олык Ипай лӱмеш Марий кугыжаныш молодежный да Яныш Ялкайн лӱмеш премийын лауреатше, Марий Эл искусствын сулъеҥже Вячеслав Абукаев-Эмгак сылнымутын тӱрлӧ жанрыштыже тыршен пашам ыштыше писатель семын палыме», — тыге савыктыме «Ойпого» книган аннотацийже тӱҥалеш. Вячеслав Абукаев шкеже 1958 ий 26 декабрьыште (документ почеш 1959 ий 5 январьыште) Пошкырт кундемын Мишкан […]